Westerse esoterie

Westerse esoterie of de westerse mysterie traditie is een overkoepelend begrip voor verwante spirituele praktijken, ideeën en stromingen die zich ontwikkeld hebben in de westerse samenleving.
Het is geworteld in de denkstromingen van de late oudheid zoals hermetisme, gnosticisme en neoplatonisme. Vanaf de Italiaanse renaissance krijgt westerse esoterie vorm, voornamelijk vanuit een behoefte om het christelijke geloof te vernieuwen en minder dogmatisch te maken. Er ontstaan occulte wetenschappen (westerse astrologie, alchemie, magie,…) en occulte denkstromingen (paracelsianisme, Rozenkruisers,…).
De joodse kabbalah wordt verweven met christelijke en platonische ideeën.
Zo ontstaat een christelijke kabbalah die een belangrijke invloed zal hebben op de leringen van esoterische denkers en scholen zoals bv. de Theosofie en de Golden Dawn traditie.

Het woord esoterie heeft verschillende betekenissen afhankelijk van de context waarin het wordt gebruikt.

Esoterie is

  • alle afgestoten kennis; kennis die niet aanvaard wordt door wetenschappelijke of religieuze autoriteiten
  • verborgen kennis, die via (geheim) onderricht en inwijding wordt doorgegeven
  •  (soms) een synoniem voor occulte wetenschappen of parapsychologie en elk onderwerp dat hiermee verband houdt : contacten met gene zijde, reïncarnatie, numerologie, astrologie, tarot, handlijnkunde, pendelen en alle New Age- onderwerpen.
  • een levensvisie waarin de wereld niet volledig ‘onttoverd’ is; de wereld en al het leven vormt een transcendente eenheid.


Tarot en esoterie

We weten dat de denkstromingen uit de late oudheid een grote invloed hebben gehad op de afbeeldingen in de tarot. De tarot is ontstaan in Italïe tijdens de renaissance en daarna verder verspreid over Europa. In de 18de eeuw is er vanuit maçonnieke kringen belangstelling voor de tarot en worden aan de voorstellingen van de grote arcana verschillende spirituele en filosofische betekenissen toegekend. In de 19de eeuw worden verschillende esoterische tarotspellen ontworpen.
De meeste esoterische tarotspellen zijn (deels) gebaseerd op de visie van Eliphas Levi omdat zijn theorieën eind 19de en begin 20ste eeuw erg populair waren en werden geïntegreerd in andere systemen zoals die van de Golden Dawn. Als je met het tarotspel van Waite of Crowley werkt, dan gebruik je esoterische tarotspellen.

Oorspronkelijk werden deze tarotspellen  gebruikt:

  • om te mediteren en zo een dieper (spiritueel) inzicht te verwerven
  • om esoterishe kennis door te geven
  • in rituelen en inwijdingen
  • in kaartleggingen (om de toekomst te voorspellen, maar vooral om te reflecteren over de relatie mens – wereld – god)