De invloed van Fernando Gumppenberg op de drukkunst van Italiaanse kaarten in de 19de eeuw.

In mijn kleine collectie tarotkaarten zitten twee reproducties van decks die gedrukt werden door Fernando Gumppenberg in Milaan, tijdens de 19de eeuw. Drukkers hadden vroeger een grotere invloed op de tarotkunst dan tegenwoordig.
Veel drukkers waren zelf ontwerper, denk maar aan Convert of Noblet. Gumppenberg ontwierp zelf kaarten, maar de Duitser introduceerde ook ideeën die vernieuwend waren in Italië. Andere druktechnieken, het aanbieden van een goedkopere en duurdere versie en het uitbesteden van het ontwerp aan een (gekende) kunstenaar, waren drie factoren die een nieuwe impuls gaven aan de Italiaanse tarot.
Uiteraard was deze heropleving enkel mogelijk doordat de productie van tarotkaarten in Frankrijk sterk was verminderd en de macht van de Frankrijk op de Noord-Italiaanse regio was afgenomen.

In 1835 (al kan het ook een tiental jaar vroeger zijn geweest) commissioneert hij Carlo Dellarocca voor het creëren van een deck dat zo elegant en verfijnd is, dat het bekend wordt als tarocchi sopraffino.

Hieronder twee versies van originele tarocco soprafino en de 22 grote arcana van de facsimile die ik bezit.
De aandachtige kijker zal merken dat deze tarot bijzondere kenmerken heeft, zoals

  • de ” Magiër” is in dit deck een schoenmaker
  • bij De Geliefden lijkt te man te moeten kiezen tussen het dienen van zijn koning of het volgen van zijn hart. Waar ligt zijn loyaliteit?
  • De weegschalen in  de kaart Gerechtigheid zijn niet in balans, net als haar zwaard
  • Er is een duidelijke dynamiek in de kaart van Kracht, tegengestelde krachten in confrontatie. wat zal het resultaat hiervan zijn?
  • De Dood kortwiekt tekenen van wereldse rijkdom,beloningen, hoogmoed,… én is zoals wel meer gebeurd niet benoemd
  • In dit deck komen ‘letterfouten’ voor  bv. La Temperan i.p.v. La Temperanza of La Ruot del For i.p.v. La Ruota del For

De kunstenares van de Waite tarot in de spotlights gezet.

Toen Arthur Waite begin 20ste eeuw een esoterisch tarotdeck wou creëren vroeg hij de hulp van een kunstenares die regelmatig de bijeenkomsten van The Order of the Independent and Rectified Rite (Golden Dawn) bijwoonde. Pamela Colman Smith  (Pixie voor de vrienden) maakte de illustraties voor het meest verkochte tarotdeck ter wereld, in een relatief korte tijd (ongeveer 8 maanden) en voor weinig geld.

Wie er wel veel geld aan verdient, is Stuart Kaplan die het vanaf 1972 publiceert onder de naam Rider Waite Tarot. Door de keuze van die benaming werd de inbreng van Pixie ten onrechte weinig in het daglicht gesteld. Tijd voor ‘eerherstel’ dacht Kaplan toen hij ter gelegenheid van het honderdjarig bestaan van het deck in 2009 een speciale editie op de markt bracht. Al kan het natuurlijk ook gewoon een slimme marketingzet zijn geweest.

Kaartlegging  geïnspireerd door de datum 12.12.12

Onlangs kregen enkele leden van de facebook groep Tarot Vlaanderen het idee om een speciale legging te maken voor 12 december 2012. Vandaar dat ik aan de slag ben gegaan om een tarotlegging voor die dag te bedenken (al kan je hem natuurlijke elke dag leggen).

De datum 12.12.12 prikkelt en een tarotist zal gemakkelijk de nummers associëren met bepaalden kaarten.
12 is de kaart van De Gehangene
1+2 = 3, de kaart van De Keizerin
maar ik kies nu voor 3 + 3 +3 = 9 De Heremiet

De Heremiet heeft drie opvallende attributen : zijn mantel, zijn staf en zijn lamp.
Eèn van de betekenissen die je kan associëren de Heremiet is die van innerlijke zoeker. Het zoeken naar innerlijke kennis is een avontuur, je betreedt een pad dat (deels) onbekend is. Op dit pad heb je bescherming (mantel), steun (staf) en (bege)leiding (lamp) nodig .

Voor deze legging gebruik ik enkel de 22 Grote Arcana uit de reproductie van de Tarocco, Soprafino F. Gumppenberg Milaan (1835) ( de reproductie kwam uit in 1992  “Il Meneghello”)
Ik kies de kaarten intuïtief uit de 22 grote arcana. Telkens ik de kaart trek, stel ik de bijhorende vraag.

vraag  : Wat biedt bescherming (de mantel)?
antwoord : Il Matto , De Dwaas (geen nummering)
vraag : Wat biedt ondersteuning (de staf)?
antwoord :  L’ Apesso, De Gehangene (XII)
vraag : Wat belicht mijn pad, begeleidt mij op mijn innerlijk avontuur?
antwoord : Il Sole, De Zon(XIX)

De Dwaas - De Gehangene - De Zon
De Dwaas – De Gehangene – De Zon

De kaarten geven een zeer treffend en helder antwoord op de vragen!

De Dwaas geeft je het advies om het innerlijke pad op een speelse manier te bewandelen. Door dit te doen word je beschermd tegen het vastlopen in jezelf, verstarring, desillusie,… Het biedt ook bescherming wanneer je met minder leuke kanten, schaduwkanten van jezelf, wordt geconfronteerd. Verkennen, ervaren, maar ook loslaten. De Dwaas stippelt zijn pad niet van naaldje tot draadje uit en weet niet waar hij terecht zal komen. Hij geniet juist van het avontuur, waar die hem ook heen leidt.

De bekendste historische tarotdecks

Over de tijdsgeest waarin de eerste tarotkaarten ontstonden schreef ik in een vorig blogje De Italiaanse Renassainse. Hier belicht ik  kort de meest bekende middeleeuwse tarotkaarten die een grote gelijkenis vertonen met onze hedendaagse esoterisch tarotkaarten, de Visconti Sforza tarot.

Bianca Maria Visconti en Francesco Sforza

Bianca is de buitenechtelijke dochter van Fillipo Maria Visconti, de hertog van Milaan en begin 15de eeuw één van de rijkste mannen in Noord- Italië.
In 1432 wordt Bianca, ze is dan amper 7 jaar, beloofd als echtgenote aan de 24 jaar oudere Francesco. In 1441 huwen ze en samen krijgen ze 8 kinderen : Galeazzo Maria, Ippolita Maria, Filippo Maria, Sforza Maria, Ludovico Maria, Ascanio Maria, Elisabetta en Ottaviano. Ter gelegenheid van haar huwelijk schenkt Fillipo Maria Visconti zijn dochter een tarotspel, de Visconti die Modrone ook gekend als de Cary- Yale tarot.

Over de omnummering van de tarotkaarten Kracht en Gerechtigheid

Kracht in het tarotdeck van Waite

Toen Rider de tarotkaarten van Arthur Edward Waite op de markt bracht in 1909, had niemand verwacht dat dit deck 100 jaar later, het bekendste tarotdeck van de wereld zou zijn. En dat dit deck omwille van zijn symboliek en het gebruik van afbeeldingen in de kleine arcana honderden andere decks zou beïnvloeden.
Meer zelfs de verandering in kaartvolgorde werd ook overgenomen, alhoewel Waite over deze omnummering geen uitvoerige uitleg gaf.
Tot die tijd hadden de meeste tarotdeck Gerechtigheid als 8ste kaart en Kracht als 11de kaart. In de uitgave van Waite’s deck krijgt Kracht plots nummer 8 toegewezen en Gerechtigheid 11.

Tarot van Marseille met Gerechtigheid op 8 en Kracht op 11

 

Voor beginnende tarotlezers zijn de hofkaarten vaak de moeilijkste kaarten om te interpreteren.
Stellen de kaarten andere personen voor? Of gaat het over verschillende aspecten van één persoon? Het kan soms verwarrend zijn, zelf voor de meer geoefende tarotlezers.

Met dit artikel wil ik de hofkaarten een beetje ontsluieren, maar vooral je inspireren om de hofkaarten op een eenvoudig manier te interpreteren.